Kultura pokoju w myśli pedagogicznej Ireny Wojnar. Główne inspiracje
2023, 68, Numer 1
Data publikacji
Model publikowania
Rodzaj licencji
Dziedzina
Dyscyplina
Klasyfikacja
Język publikacji
Abstrakt
The aim of the article is to outline the main aspects and inspirations of the theoretical concept of the culture of peace, which is an important element of the pedagogical legacy of Professor Irena Wojnar. She wrote on this subject most extensively (in articles, collective monographs, post-conference monographs, etc.) in the 1980s and 1990s, but this topic is also visible in her earlier works. The culture of peace includes the postulates of UNESCO, the work of Bogdan Suchodolski, the theses of the Club of Rome publications, the views of Herbert Read and the ideas of New Education. In the conclusion, the author lists the most important features of Prof. Wojnar’s culture of peace concept, such as the need to associate it with common responsibility, thinking about the future, developing empathy, imagination and sensitivity to humanistic values. According to Irena Wojnar, shaping the culture of peace is a task that should be considered as one of the most important educational commitments of the 21st century, and taking action in this area is a value that stems from attempts to overcome evil and build good.
Słowa kluczowe:
T_JOURNAL_ARTICLE_BLOCK_BIBLIOGRAPHY_DEFAULT_TITLE
Botkin, J.W., Elmandrja, M., Malitza, M. (1982). Uczyć się bez granic. Jak zewrzeć „lukę ludzką”. Raport Klubu Rzymskiego, tłum. M. Kukliński. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Dewey, J. (1972). Demokracja i wychowanie, tłum. Z. Doroszowa. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Mayor, F. (2001). Przyszłość świata, tłum. J. Wolf, A. Janik, W. Rabczuk. Warszawa: Fundacja Studiów i Badań Edukacyjnych.
Meadows, D.H., Meadows, D.L., Randers, J., Behrens, W. (1973). Granice wzrostu, tłum. W. Rączkowska, S. Rączkowski. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne.
Montessori, M. (2021). Edukacja i pokój, tłum. O. Siara. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Perez de Cuellar, J. (1996). Our creative diversity: Report of the World Commission on Culture and Development. France: UNESCO.
Piejka, A. (2013). Irena Wojnar – monografia bibliograficzna. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
Read, H. (1976). Wychowanie przez sztukę. tłum. A. Trojanowska-Kaczmarska. Wrocław; Warszawa; Kraków; Gdańsk: Zakład Narodowy im. Ossolińskich; Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk.
UNESCO. (1947). Konwencja dotycząca utworzenia Organizacji Narodów Zjednoczonych dla Wychowania, Nauki i Kultury, podpisana w Londynie, dnia 16 listopada 1945 r., Dz. U. 1947 nr 46 poz. 242.
Wojnar, I. (1963). Esthétique et pédagogie. Paris: Presses Universitaires de France, Państwowe Wydawnictwo Naukowe – Editions Scientifiques de Pologne.
Wojnar, I. (1964). Estetyka i wychowanie. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Wojnar, I. (1966). Estética y pedagogìa, tłum. C. Gerhar. México: Fondo de Cultura Económica.
Wojnar, I. (1970). Estetica e pedagogia. tłum. R. Squadrilli. Firenze: La Nuova Italia Editrice.
Wojnar, I. (1976). Wizja człowieka uskrzydlonego. W: H. Read. Wychowanie przez sztukę (s. 5−53). Wrocław; Warszawa; Kraków; Gdańsk: Zakład Narodowy im. Ossolińskich; Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk.
Wojnar, I. (1983). Sztuka przeciw wojnie. W: B. Suchodolski (red.), Wychowanie dla pokoju (s. 133−154). Wrocław: Ossolineum.
Wojnar, I. (1986a). Pokój jako wartość humanistyczna. Kwartalnik Pedagogiczny, 2, 3–21.
Wojnar, I. (1986b). Wychowanie dla pokoju. Sztuka przeciw wojnie. Trybuna Ludu, 15, 4.
Wojnar, I. (1988a). Peace as Humanistic Value. Polish Peace Research Studies, 1(1), 11–31.
Wojnar, I. (1988b). Wychowanie dla pokoju – rola sztuki. Rocznik Pedagogiczny, 11, 127–132.
Wojnar, I. (1989). Preparation for Peace – the Role of Art. Polish Peace Research Studies, 1(2), 143–148.
Wojnar, I. (2000a). Humanistyczne intencje edukacji. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak.
Wojnar, I. (2000b). Kształtowanie kultury pokoju – zobowiązaniem edukacyjnym na XXI wiek. W: I. Wojnar (red.). Etos edukacji w XXI wieku (s. 15−31). Warszawa: Komitet Prognoz „Polska 2000 Plus” przy Prezydium PAN.
Wojnar, I. (2000c). Kultura pokoju – idea i zadania edukacyjne. W: J. Bragiel, Z. Jasiński (red.), W kręgu humanistycznej edukacji. Księga jubileuszowa poświęcona Zygmuntowi Łomnemu (s. 61−69). Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
Wojnar, I. (2001). Dylematy etyczne dnia dzisiejszego i przyszłości. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
Wojnar, I. (2003). Obraz świata w perspektywie UNESCO. W. I. Wojnar (red.), Ten świat – człowiek w tym świecie. Obszary sprzeczności edukacyjnych. Zbiór studiów (s. 26−37). Polska Akademia Nauk. Komitet Prognoz Polska 2000 plus. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
Wojnar, I. (2012). Alternatywy i zobowiązania. Warszawa: Komitet Prognoz „Polska 2000 Plus” przyPrezydium PAN.
Wojnar, I. (2016). Humanistyczne przesłanki niepokoju. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
Wojnar, I. (2021). Ambiwalencje – uniwersalna problematyka i mądrość życia. W: A. Piejka, I. Wojnar (red.). Humanistyczne ambiwalencje globalizacji (s. 181−184). Warszawa: Komitet Prognoz „Polska 2000 Plus” przy Prezydium PAN.
Wojnar, I., Piejka, A., Samoraj, M. (2008). Idee edukacyjne na rozdrożach XX wieku. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak.