Artykuł przeglądowy
Kwartalnik Pedagogiczny

Internet i Głusi: kompetencje, użytkowanie i znaczenie w codziennym życiu

2024, 69, Numer 2


Data publikacji

11.10.2024

Model publikowania

-

Rodzaj licencji

-

Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

pedagogika

Klasyfikacja

-

Język publikacji

Polski

Pliki do pobrania

PDF 1 MB

Artykuł

Liczba wyświetleń:57

Liczba pobrań:0

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Zobacz mapę pobrań

Abstrakt

In contemporary educational practice, digital technologies are extensively utilised by educators, who also create digital media content. Ensuring the accessibility of this content for all audiences, including deaf individuals, is essential. This study investigates the Internet usage practices of the Deaf community, identifying barriers, tools for enhancing media accessibility, and relevant legal rights. The author reviews research reports, presents standards and guidelines for media accessibility, and discusses applicable legal frameworks. The primary focus is on original survey research involving 196 deaf participants, 136 of whom were Internet users. The research addresses the following key questions: What is the prevalence of Internet use among the Deaf? What are the socio-demographic characteristics of deaf Internet users versus non-users? What are the specific communication competencies of these groups? How do the Deaf perceive their Internet skills, and how were these skills acquired? What purposes do the Deaf have for Internet use? Are they solely content consumers, or do they also publish content independently? What types of content do they receive and publish? How do the Deaf perceive the significance of the Internet in their lives? This study underscores the Internet’s crucial role in the lives of the deaf individuals and the development of their community. It highlights the importance of equipping educators with the knowledge and skills to create and use accessible media content. Additionally, fostering awareness of the Deaf community, their needs, culture, and contributions can promote greater inclusivity and openness to diversity.

Słowa kluczowe:

T_JOURNAL_ARTICLE_BLOCK_BIBLIOGRAPHY_DEFAULT_TITLE

Bierówka, J. (2019). Bariery w korzystaniu z internetu przez osoby z dysfunkcjami słuchu. W: J. Dębicki, A. Małecka (red.), Oblicza świata w dyskursach kultury (s. 271–284). Kraków: Wydawnictwa AGH.

Bierówka, J. (2023). Dostęp osób niesłyszących i niedosłyszących do informacji w czasie pandemii COVID-19 w Polsce. Przegląd Socjologii Jakościowej, t.19, z. 3, 132–157. https://doi.org/10.18778/1733-8069.19.3.08

Babbie, E. (2005). Badania społeczne w praktyce. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Barlet, M. C., Spohn, S. D. (2012). Includification. A practical guide to game accessibility, The Able¬Gamers Foundation. Pobrane z: http://www.includification.com/AbleGamers_Includification. pdf (otwarty 14.02.2024).

Bogunia-Borowska, M. (2019). Kamil, czyli historia dojrzewania z nowymi mediami. Analiza kry-tycznej i kreatywnej postawy wobec mediów i kultury konsumpcyjnej. W: M. Bogunia-Bo-rowska (red.), Współczesny świat dziecka. Media i konsumpcja (s. 27–73). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

CORDIS. (2017). SiMAX – The Sign Language Avatar. Pobrane z https://cordis.europa.eu/project/ id/778421/pl (otwarty 05.07.2024).

CORDIS. (2019). The only technology to successfully translate between signed and spoken languages. Pobrane z https://cordis.europa.eu/article/id/411590-first-system-to-automatically-translate¬-sign-language/pl (otwarty 05.07.2024).

Czajkowska-Kisil M., Siepkowska A., Sak M. (2014). Edukacja głuchych w Polsce. W: M. Świdziński (red.), Sytuacja osób głuchych w Polsce. Raport zespołu ds. g/Głuchych przy Rzeczniku Praw Obywa¬telskich (s. 13–27). Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

FIRR. (2021). Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1. Pobrane z https://www.w3.org/Trans¬lations/WCAG21-pl/ (otwarty 7.03.2023).

Domagała-Zyśk, E. (2017a). Napisy jako forma wspierania edukacji i funkcjonowania społecznego osób niesłyszących i słabosłyszących. W: W. Otrębski, K. Mariańczyk (red)., Przepis na reha¬bilitację. Dzieci i młodzież z niepełnosprawnością (s. 41–53). Gdańsk: Wydawnictwo Harmonia.

Domagała-Zyśk E. (2017b). Notatki jako forma wsparcia edukacji studentów i uczniów niesłyszą¬cych i słabosłyszących. Niepełnosprawność – zagadnienie, problemy, rozwiązania, 2(23), 53−66.

Frankfort-Nachmias, Ch., Nachmias, D. (2001). Metody badawcze w naukach społecznych, tłum. E. Hornowska. Poznań: Wydawnictwo Zyski i S-ka.

Gąciarz, B., Bartkowski, J. (2014). Położenie społeczno-ekonomiczne niepełnosprawnych w Pol-sce na tle sytuacji osób niepełnosprawnych w krajach Unii Europejskiej. Niepełnosprawność – zagadnienia, problemy, rozwiązania, 2, 20–43.

GUS. (2022). Tablice publikacyjne z ostatecznymi danymi NSP 2021 w zakresie przynależności narodo¬wo-etnicznej, języka używanego w domu oraz przynależności do wyznania religijnego. Pobrane z: https://stat.gov.pl/spisy-powszechne/nsp-2021/nsp-2021-wyniki-ostateczne/tablice-z-osta¬tecznymi-danymi-w-zakresie-przynaleznosci-narodowo-etnicznej-jezyka-uzywanego-w-do¬mu-oraz-przynaleznosci-do-wyznania-religijnego,10,1.html (otwarty: 14.02.2024)

Imiołczyk, B. (red.). (2020). Osoby Głuche w Polsce 2020. Wyzwania i rekomendacje. Raport komisji ekspertów ds. osób Głuchych. Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

Kalata-Zawłocka, A. (2021). Głusi i tłumacze PJM o tłumaczeniu języka migowego w Polsce kiedyś i dziś. Między Oryginałem a Przekładem, 4(54), 63–84. https://doi.org/10.12797/MOaP.27.2021.54.04

Karbowniczek, J., Michalczyk, A. (2022). Specyfika korzystania z Internetu przez młodzież sły-szącą i z uszkodzonym słuchem (Raport z badań). Colloquium Pedagogika – Nauki o Polityce i Administracji, 2(46), 5−22.

Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzona w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. Dz.U. z 2012 r., poz. 1169, art. 9.

Kosiba, O., Grenda, P. (2011). Leksykon języka migowego. Bogatynia: Silentium.

Kowalski, P., Sacha. J., Szczygielska. M. (2014). Dostępność. W: M. Świdziński (red.), Sytuacja osób głuchych w Polsce. Raport zespołu ds. g/Głuchych przy Rzeczniku Praw Obywatelskich (s. 36–70). Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

KRRiT (2016). Stanowisko w sprawie jakości i sposobu realizacji napisów dla niesłyszących w utworach au¬diowizualnych. Pobrane z http://www.archiwum.krrit.gov.pl/krrit/aktualnosci/news,2213,sta¬nowisko-w-sprawie-jakosci--sposobu-realizacji--napisow-dla-nieslyszacych-w-utworach. html (otwarty: 7.03.2023).

KRRiT (2021b). Stanowisko Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie jakości i sposobu realizacji tłumaczenia na język migowy w utworach audiowizualnych. Pobrane z https:// www.gov.pl/attachment/63298d60-53a9-4153-a8c0-0206a99aebd2 (otwarty: 7.03.2023).

Michalczyk, A. (2021) Niesłyszący adolescenci wobec zjawiska samotności – wiodące determinan¬ty ryzykownych zachowań w sieci. Studia Paedagogica Ignatiana, 24, 99–116. https://doi.org/10.12775/SPI.2021.5.005

NIK. (2022). Informacja o wynikach kontroli. Edukacja głuchych i niedosłyszących dzieci i młodzieży. Poznań: Naczelna Izba Kontroli. Delegatura w Poznaniu.

Pilch, T., Bauman, T. (2001). Zasady badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościowe. Warsza¬wa: Wydawnictwo Akademickie Żak.

Redecker, C., Punie, Y. (red.). (2017). European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu. Luxembourg: Publications Office of the European Union.

Rozporządzenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 15 listopada 2018 r. w sprawie udogodnień dla osób niepełnosprawnych z powodu dysfunkcji narządu wzroku i osób nie-pełnosprawnych z powodu dysfunkcji narządu słuchu w programach telewizyjnych. Dz.U. z 2018 r., poz. 2261.

Szczygielska, M. (2019). Napisy dla niesłyszących w Polsce. Historia, problemy, wyzwania. Półrocz¬nik Językoznawczy Tertium. Tertium Linguistic Journal, 4(1), 193–210. https://doi.org/10.7592/Tertium2019.4.1.Szczygielska

Szarkowska, A., Laskowska, M. (2014). Jakie powinny być napisy? Raport z badania preferencji widzów na temat napisów telewizyjnych. Warszawa: Instytut Lingwistyki Stosowanej UW.

Świdziński, M. (2014). Wprowadzenie. W: M. Świdziński (red.), Sytuacja osób głuchych w Polsce. Raport zespołu ds. g/Głuchych przy Rzeczniku Praw Obywatelskich (s. 8−12). Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

Teper-Solarz, Z. (2018). Echa technologii rozbrzmiewające w świecie ciszy. Annales Universitatis Mariae Curie Skłodowska. Sectio I. Philosophia-Sociologia, 43(1), 175–191. https://doi.org/10.17951/i.2018.43.1.175-191

Tomaszewski, P., Piekot T. (2015). Język migowy w perspektywie socjolingwistycznej. Socjolingwi¬styka, 29, 63−87. https://doi.org/10.17651/SOCJOLING.29.4

Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 1993 r. Nr 7, poz. 34).

Ustawa z dnia 19 lipca 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania się (Dz.U. z 2011 r. Nr 209, poz. 1243).

Ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji. Dz.U. z 2018 r., poz. 915.

Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobil-nych podmiotów publicznych. Dz.U. z 2019 r., poz. 848.

Ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze specjalnymi potrzebami. Dz.U. z 2019 r., poz. 1696.

Vuorikari, R., Kluzer, S., Punie, Y. (2022). DigComp 2.2 Ramy kompetencji cyfrowych dla obywateli z nowymi przykładami wiedzy, umiejętności i postaw, tłum. K. Urban. Fundacja ECCC.

Wojtas, A. (2014). Język migowy jako forma komunikacji wspierająca dziecko niesłyszące w śro-dowisku rodzinnym. W: S. Wrona, W. Walkowska (red.), Niepełnosprawność w rodzinie jako wyzwanie edukacyjne (s. 97–105). Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Zielińska, J. (2005). Komputer w rozwoju sprawności komunikacyjnej dzieci niesłyszących. Toruń: Adam Marszałek.

Zielińska, J. (2007). Edukacja dzieci z uszkodzeniem słuchu w społeczeństwie informacyjnym. Toruń: Adam Marszałek.

Zielińska, J. (2015). Diagnoza i terapia osoby z niepełnosprawnością wspomagana nowoczesnymi technologiami. Przykłady praktyczne. Niepełnosprawność. Dyskursy pedagogiki specjalnej, 20, 179−189.

Zdrodowska, M. (2014). Głusi, telefony i cyborgi. Alternatywne opowieści o technologii. W: M. Sak (red.), Deaf Studies w Polsce. Łódź: Polski Związek Głuchych Oddział Łódzki.

Podobne publikacje